15 Ocak 2017 Pazar

Pandantif nedir? Tarihçesi

Pandantif nedir?
Pandantif, Fransızca kökenli bir kelimedir. Mimaride inşaat tekniğine denir. Özellikle eski yapılarda kullanılan bu teknik kubbeleri taşıyan kemerler arasında bulunan, küre şeklindeki üçgenlere (kare planda kubbenin dairesel kaidesine geçmeyi sağlayan küresel üçgen) denir. Bingi de denir. Mimaride oda boşluğu üzerine daire şekilinde bir kubbe oturtmak için veya dikdörtgen bir oda üzerine elips şekilli bir kubbe yapmakta kullanılan tekniğin adıdır. Bu yapılarda kubbenin ağırlığını dört duvara ileterek ağırlığın taşınmasını sağlar.

Ayasoyfa Camisi'nde kullanılan bir tekniktir. Daha sonra diğer mimari çeşitlerinde bunu görüyoruz. Sultanahmet Camii'nde de bu teknik kullanılmıştır.

Arkeoloji'de pandantif: Arkeolojik bir kazıda ortaya çıkan bir mekanın kare altyapıdan kubbe eteği olan daireye geçiş öğesine denir. Yapı-Dekorasyon'da Pandantif: Kare plana kubbeyi oturtan geçiş öğesi. Köşelerde oluşturulan üçgen içbükey parçalar. Takıda'ki pandantif: İnce zincirle boyna takılan değerli takı anlamına gelir.

Pandantif tarihçesi;
Pandantif ilk defa 2. ve 3. Y.Y.'da Antik Roma binalarında kullanılmıştır. Arkeolojik kazılarda bununula ilgili olarak yerleşim yereleri bulunmuştur. Ama büyük yapılarda pandantif tekniği 6. yüzyılda kullanılmaya başlanmıştır. Doğu Ortodoks kiliseleri kubbelerinden ve Batı Avrupa’da Rönesans ve barok mimarî stilli kilise binalarında da kullanımı olmuştur. Özellikle Ayasofya Kilisesi'nde kullanılan bu teknik zirve noktaya ulaşmıştır. Pandantif tekniği 1574’de Selimiye Camii kubbesinde de kullanılmıştır. Burdaki fark ise sekiz sütuna dayanan bir kasnak üzerine oturtulmuş olmasıdır. Aynı zamanda ise fil ayaklarına bağlanmıştır.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

SULTANAHMET HAKKINDA EN SON GİRİLEN YAZILAR