24 Kasım 2016 Perşembe

Ayasofya Deisis mozaiği

Deisis nedir - Deisis (‘Δέησις’) kelimesi yunancadan gelir. Deisis, dua, şefaat anlamını taşır. Hz. İsa'nın mahşerde Tanrı'dan niyaz dilemesi şefaat (ümmetinin afedilmesini) istemesi anlamına gelir. Ayasofya'da bunu tasfir eden bir mozaik bulunur. Ayasfoya'da bulunan mozaiğin sağında Hz. İsa'nın annesi Hz. Meryem ve solunda ise ionnes prodromos (vaftizci yahya "Hz. İsa peşgamber ile aynı dönemde yaşamış peygamberdir. Zekeriya peygamberin oğludur. Hristiyanlıkta Vaftizci Yahya olarak anılır ve aziz kabul edilir. Müslümanlar tarafından peygamber olarak bilinir.") şeklinde resmedilmiştir. Bu mozaikte anlatılan Mahşer'de insanlığın affedilmesini Hz. Meryem ve ionnes prodromos'un (vaftizci yahya) Hz. İsa'ya yakarmaları resmedilmiştir. Deisis'de resmedilen mozaikler, Rönesans’ın başlangıcı olarak kabul edilir. Bu yüzden önemli bir yere sahiptir.

12. yüzyıldan kalma (1261’de yapıldığı tehmin ediliyor), Ayasofya'daki deisis, alt kısmı yok olmuştur. Üst kısmında Hz. İsa'nın vaftiz işareti yaptığı görülür (baş parmağın ucu “kalbe giden yol”la ilişkilendirilen yüzük parmağına temas eder haldedir). Deisis mozayiğinin bir özelliği şudur ki,  Hz. İsa’nın yüz kısmına öyle bir resmetmiştir ki, Kudüs yönüne doğru 10-15 metre gidip, resme baktığınızda Hz. İsa’nın yüzünün iki yarısı simetrik olarak gözükür. Aynı zamanda Hz. İsa’nın gözleri o konumdaki kişiye bakar şekilde gözükür.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

SULTANAHMET HAKKINDA EN SON GİRİLEN YAZILAR